Woordenboek

Geconventioneerd of niet-geconventioneerd

Als patiënt is het belangrijk om op voorhand te weten of een zorgverlener die je wil raadplegen al dan niet geconventioneerd is. Dat heeft een grote invloed op wat je moet betalen. Een geconventioneerde arts is voordeliger.

Om de patiënt te beschermen tegen financiële verrassingen maken de ziekenfondsen afspraken met zorgverleners over de tarieven. Dit heet het conventieakkoord. Wie het akkoord aanvaardt, respecteert de prijsafspraken. Zorgverleners zijn niet verplicht om toe te treden tot dit akkoord. Ze moeten hun patiënten wel informeren over hun conventiestatuut door dit duidelijk te afficheren.  Er zijn drie situaties mogelijk: 

  • Geconventioneerde zorgverleners: zij rekenen de officiële tarieven aan en mogen geen ereloonsupplementen vragen.
  • Gedeeltelijk geconventioneerde zorgverleners: zij aanvaarden het akkoord met de ziekenfondsen, maar rekenen enkel op bepaalde plaatsen of tijdstippen het officiële tarief aan, vb. enkel geconventioneerd tarief in het ziekenhuis, niet in de privépraktijk.
  • Niet-geconventioneerde zorgverleners: zij bepalen zelf hun tarief. 

Let op: In uitzonderlijke gevallen, als je als patiënt bijzondere eisen stelt, mag een geconventioneerde arts toch supplementen aanrekenen. De zorgverlener moet je hierover wel vooraf informeren.


Tip: Op de website van je ziekenfonds kun je opzoeken of je arts geconventioneerd is. Ook het Riziv biedt een online zoekmotor aan om dit na te gaan.


Infofiche: Eerstelijnsgezondheidszorg, Sociale voordelen gezondheid


Geïnformeerde toestemming (informed consent)

Via de geïnformeerde toestemming (ook wel informed consent of patiënt consent) geef je als patiënt je akkoord voor het elektronisch en beveiligd delen van je gezondheidsgegevens tussen de personen die jou behandelen. Deze toestemming geldt voor heel België: alle zorgverleners, alle ziekenhuizen en alle gezondheidsnetwerken van het land zijn er dus bij betrokken, ongeacht hun locatie. Van zodra je aan één zorgverstrekker (zoals je huisarts) toestemming hebt gegeven om bepaalde resultaten of gegevens te delen, heb je dus je "informed consent" gegeven voor een gedeeld dossier.

Waarom? Een betere communicatie tussen de personen die je behandelen, komt je gezondheid ten goede. Ze kunnen je dan sneller behandelen en onnodige onderzoeken vermijden. Voor vragen, neem contact op met je ziekenfonds.

Hoe?

  • Je kan gemakkelijk zelf toestemming geven of die weer intrekken op www.myhealthviewer.be
  • Vraag aan je zorgverlener (arts, apotheker, thuisverpleegkundige of tandarts) om je toestemming te registreren of in te trekken. 
  • Ga langs bij het lokaal kantoor van je ziekenfonds. Ook zij kunnen je toestemming registeren.
  • Vraag aan de inschrijvingsbalie van een ziekenhuis om je toestemming te registeren. 
  • Ook op sommige websites van ziekenhuizen, zorginstellingen of -netwerken kun je de toestemming registreren.

Tip: Heb je thuis geen computer of internet? Dan kan je terecht in een Digipunt. Je kan er gratis gebruik maken van een computer met internetverbinding. Iedereen is welkom!


Infofiche: patiëntendossier, huisapotheker, ziekenfondsen


Geïntegreerd breed onthaal of GBO

Het geïntegreerd breed onthaal (GBO) richt zich tot elke burger met welzijnsvragen, maar met bijzondere aandacht voor kwetsbare doelgroepen (mensen in armoede, mensen met een migratieachtergrond, mantelzorgers, chronisch zieken, mensen met psychische problemen, ...). GBO omvat twee doelstellingen: 

  1. herkenbare toegang tot hulp bij welzijnsvragen  
  2. onderbescherming tegengaan

Op dit moment zijn er drie diensten of kernactoren met daarin een duidelijke opdracht: OCMW’s, CAW’s en de diensten maatschappelijk werk (DMW's) van de ziekenfondsen. Via lokale GBO-projecten wil Vlaanderen de expertise van de drie aparte diensten maximaal delen, zodat ze in elk onthaalgesprek kan dienen voor brede vraagverheldering. Dit zou ervoor zorgen dat mensen niet onnodig doorverwezen worden en niet op meerdere plaatsen hun verhaal moeten doen. Bij gelijk welke kernactor de burger binnenstapt, moet hij eenzelfde basisonthaal kunnen krijgen.

Gent is een van de pilootprojecten die experimenteren hoe we GBO in een lokale context kunnen waarmaken. 


Tip: Meer weten over GBO? Lees de conceptnota van de Vlaamse regering, de infobrochure of bekijk eens de FAQ.


Infofiche: Breed onthaal, Sociale rechten en voordelen


Gemandateerde voorziening

Een gemandateerde voorziening is een dienst die beslist of de overheid moet tussenkomen in de hulpverlening. Er zijn twee diensten in Vlaanderen die daarvoor een specifieke opdracht, een 'mandaat', hebben: het Ondersteuningscentrum Jeugdzorg (OCJ) en het Vertrouwenscentrum Kindermishandeling (VK). Wanneer zij oordelen dat er een maatschappelijke noodzaak is, volgen ze de hulp (aanklampend) op en kunnen zij bij een gebrek aan medewerking doorverwijzen naar het parket. 


Infofiche: Gemandateerde voorzieningen


Generische geneesmiddelen

Een generisch geneesmiddel heeft dezelfde werkzame stoffen als een origineel merkgeneesmiddel, maar een andere naam en verpakking. Het is veel goedkoper dan een merkproduct. Vraag je huisarts om geneesmiddelen op stofnaam voor te schrijven. Je apotheker zal je dan het goedkoopste geneesmiddel geven.


Infofiche: Apotheker


Gerechtelijk Alternatieve Maatregelen

Gerechtelijke Alternatieve Maatregelen bieden een zinvol alternatief voor de ‘klassieke’ straffen, zoals gevangenisstraffen en boetes.
Het ‘strafprincipe’ blijft wel overeind. De plegers zijn verplicht een vorming of begeleiding te volgen of een werkstraf uit te voeren. Wie er zich aan onttrekt, kan alsnog veroordeeld worden tot een gevangenisstraf of boete. Maar het is tegelijk méér dan een straf. Een probleemoplossende en herstelgerichte aanpak staat steeds centraal. Er wordt gewerkt aan de oorzaken van het criminele gedrag. Er wordt stilgestaan bij de gevolgen voor de slachtoffers. De meeste plegers staan hier immers niet of onvoldoende bij stil. Gedragsverandering en het voorkomen van herval zijn kerndoelen.


InfoficheAlternatieve gerechtelijke maatregelen 


Gewaarborgd loon (bij ziekte)

Kan je door ziekte of door een ongeval niet gaan werken? Dan heb je recht op gewaarborgd loon. Je hoeft dus niet bang te zijn dat je tijdens je ziekteverlof zonder loon valt. In de eerste periode van ziekte blijft het loon ten laste van de werkgever en spreken we van gewaarborgd loon. Daarna heb je mogelijk recht op een vervangingsinkomen (ziekte- en invaliditeitsuitkering) via je ziekenfonds.

Wie jouw gewaarborgd loon betaalt, hangt af van hoe lang je ziek bent en van je werknemersstatuut (bediende - arbeider - ambtenaar). Ook als werkzoekende en als zelfstandige heb je recht op een vervangingsinkomen bij arbeidsongeschiktheid

Bedienden: De eerste 30 dagen van ziekte, betaalt je werkgever je volledig loon. Na 30 dagen ontvang je een uitkering van je ziekenfonds. Arbeiders: De eerste 2 weken betaalt  je werkgever je loon door. Na twee weken ontvang je een ziekte-uitkering, maar ontvang je nog  gedurende 16 kalenderdagen nog een aanvullende uitkering van je werkgever. 

Meer informatie over gewaarborgd loon vind je op de website van de Sociale Zekerheid.


Let op: Om recht te hebben op gewaarborgd loon moet je 1) je werkgever tijdig op de hoogte brengen van je ziekte en 2) mag je de controle door de controlearts die je werkgever inschakelt, niet weigeren. 


Infofiche: Sociale voordelen bij arbeidsongeschiktheid, ZiekenfondsenRe-integratiebegeleiding na ziekte voor werknemers


Gewaarborgde gezinsbijslag

Dit is een gezinsbijslag die onder heel strikte voorwaarden door Famifed toegekend wordt aan kansarme gezinnen die geen recht hebben op andere gezinsbijslag via het groeipakket. Ook kraamgeld kan via dit systeem worden aangevraagd. In tegenstelling tot de andere kinderbijslagregelingen is het niet nodig om verwant te zijn met het rechtgevend kind om gewaarborgde gezinsbijslag te krijgen voor dat kind. De aanvrager moet het kind of de jongere financieel ten laste hebben: ook een advocaat, maatschappelijk assistent, opvoeder enzovoort kan in jouw naam een aanvraag indienen.


Infofiche: Kinderen en jongeren, Sociale voordelen Gezin


Globaal Medisch Dossier of GMD

Het globaal medisch dossier is een overeenkomst tussen jou en je huisarts. Je verklaart je huisarts als “vaste” huisarts, en je kiest dus niet voor elke consultatie een andere arts. In dit persoonlijk elektronisch dossier houdt je huisarts al je medische informatie bij zoals allergieën, vaccinaties, resultaten van specialisten, welke medicatie je neemt, welke onderzoeken je al hebt laten uitvoeren, ...  Zo heeft je huisarts een goed overzicht op je gezondheid, kan hij je beter adviseren en voorkom je dat je bepaalde onderzoeken dubbel moet doen (en ook dubbel moet betalen!). Met een GMD betaal je bovendien 30% minder remgeld voor je huisarts-consultaties!

Hoe? Je vraagt aan je huisarts om een GMD aan te leggen en bij te houden. Je betaalt daarvoor jaarlijks een bepaald bedrag, maar het ziekenfonds betaalt je deze kosten volledig terug. Het GMD is dus gratis.


Tip: Met een GMD krijg je ook een hogere terugbetaling voor een consult bij een specialist, na verwijzing door je huisarts.


Let op: Heb je recht op de regeling betalende derde en wens je de hogere terugbetaling via GMD? Vraag dan aan je arts om de derdebetalersregeling niet toe te passen.


Wie ingeschreven is in een wijkgezondheidscentrum en daar een huisarts contacteert, betaalt niets voor een consultatie of huisbezoek. Enkel voor technische prestaties kan het gewone honorarium worden gevraagd. Meer info op www.vwgc.be.


Infofiche: Patiëntendossier, Sociale voordelen gezondheid, Eerstelijnsgezondheidszorg


Groeipakket (nieuwe kinderbijslag)

Het Groeipakket zou je kortweg de nieuwe naam voor de Vlaamse kinderbijslag kunnen noemen. Maar het is meer dan dat: het Groeipakket staat voor het geheel van financiële tegemoetkomingen dat de Vlaamse overheid voorziet voor elk kind in elk gezin. Dit nieuwe systeem ging van start voor elk kind vanaf 1 januari 2019 geboren of voor nieuwe gezinnen. Zo valt een nieuw samengesteld gezin sinds januari 2019 ook onder de nieuwe regels. Voor andere kinderen voor die datum geboren blijft het oude systeem gelden. 

In het Groeipakket zitten drie bedragen die gelden voor elk kind. Ze gelden zonder meer voor elk kind dat in Vlaanderen gedomicilieerd is.

  • startbedrag: vast bedrag bij geboorte of bij adoptie
  • basisbedrag: vast bedrag elke maand voor elk kind
  • schoolbonus: bedrag afhankelijk van de leeftijd in augustus

Binnen het groeipakket bestaan er ook toeslagen die afhankelijk zijn van specifieke ondersteuningsbehoeften (vb. een ziekte of handicap), je inkomen en de gezinsgrootte: de zorgtoeslag en sociale toeslag en de participatietoeslagen. In tegenstelling tot de kinderbijslag, zijn de vernieuwde toeslagen wel meteen voor iedereen van toepassing.

Sinds januari 2019 krijg je je kinderbijslag via de nieuwe Vlaamse uitbetaler (je vroegere kinderbijslagfonds). Dat gebeurt automatisch. Meer info op www.groeipakket.be.  

Tip: Nog vragen over dit systeem? Bekijk de pagina veelgestelde vragen op de website groeipakket.be.


Infofiche Sociale voordelen GezinUitbetalers Groeipakket (kinderbijslag)


Groene zorg (groenezorginitiatief)

Time-outprojecten voor jongeren op een zorgboerderij, tuintherapie als re-integratiemiddel voor gedetineerden of dierentherapie voor personen met dementie in een woonzorgcentrum: het zijn allemaal voorbeelden van groene zorg.

Een groenezorginitiatief wordt georganiseerd door een bedrijf, een vereniging of een particulier die activiteiten van land- of tuinbouwproductie aanbiedt. Ook andere activiteiten die betrekking hebben op de omgang met planten of dieren zijn mogelijk. Voorbeelden van groenezorginitiatieven zijn een zorgboerderij, een dierenasiel, een dierenpension, een belevingshoeve, ... De dagactiviteiten gebeuren onder begeleiding.

Binnen de sector mensen met een beperking kun je de ondersteuning door een groenezorginitiatief enkel betalen via cashbudget, op basis van een overeenkomst die je met de organisatie afsluit. Bekijk een overzicht van alle geregistreerde groenezorginitiatieven voor mensen met een beperking. Of informeer je bij het steunpunt Groene zorg. 


Infofiche: Arbeidszorg


Handicap

Personen met een handicap kunnen voor ondersteuning een beroep doen op het VAPH. Het is niet altijd duidelijk wat er onder de term handicap verstaan wordt. Daarom hanteert het VAPH altijd de volgende definitie:

Elk langdurig en belangrijk participatieprobleem van een persoon dat te wijten is aan het samenspel tussen functiestoornissen van mentale, psychische, lichamelijke of zintuiglijke aard, beperkingen bij het uitvoeren van activiteiten, en persoonlijke en externe factoren.

Deze definitie laat toe om de situatie van iedere persoon die een aanvraag voor ondersteuning indient, apart te bekijken. Beantwoordt iemands situatie aan de definitie, dan kan de betrokkene door het VAPH erkend worden als persoon met een handicap en een goedkeuring voor ondersteuning krijgen.


InfoficheAanvraag budget VAPH


Herstelbemiddeling

Herstelbemiddeling is een aanbod vanuit het Parket of de Jeugdrechtbank. Een neutrale bemiddelaar start een communicatieproces op tussen minderjarige verdachten van een jeugddelict ( het vroegere 'misdrijf omschreven feit' of MOF), hun slachtoffers en hun context. Zowel slachtoffer als dader kunnen om een bemiddeling vragen, maar ook bijvoorbeeld een familielid of een nabestaande. Slachtoffers en daders nemen vrijwillig deel. De bemiddeling is gratis


Let op: Politie en justitie doen hun werk bij misdrijven. Bemiddeling vervangt deze procedures niet.


Infofiche: Reactie op een jeugddelict


Het PAKT

Het PAKT is een samenwerking van zorgverleners en zorgverlenende diensten die werken binnen de geestelijke gezondheidszorg in regio Gent - Eeklo - Vlaamse Ardennen . Hun doel is om de geestelijke gezondheidszorg te verbeteren en toegankelijker te maken door samen te werken en hun kennis met elkaar te delen.


InfoficheGeestelijke gezondheidszorg


Hoorrecht

Kinderen van ouders die beslissen te scheiden, moeten zich vaak aanpassen aan een aantal grote veranderingen. Vanaf de leeftijd van 12 jaar worden kinderen uitgenodigd door de familierechter om gehoord te worden. Kinderen kunnen daar hun zegje doen over wat ze graag willen, bij wie ze graag willen verblijven, ... 

Vanaf de meerderjarigheid kan het kind zelf beslissen (ongeacht het al dan niet voortbestaan van de onderhoudsplicht van de ouders(s)).


Tip: tZitemzo publiceert brochures gericht op kinderen en jongeren in een scheidingssituatie.


Infofiche: Ouderschapsregeling,  Neutrale ontmoetingsruimteAlimentatievordering


Huis van het Nederlands - NT2-aanbod

Het huis van het Nederlands heeft een coördinerende rol in het ganse Nederlands Tweede taal (NT2)- aanbod. Zij zorgen ervoor dat je terechtkomt bij de voor jou meest gepaste opleiding of curus. Het NT2-aanbod is toegankelijk voor anderstaligen vanaf 16 jaar.

In Gent is het Huis van het Nederlands ingebed in het agentschap IN-Gent. Je kan  zonder afspraak langsgaan en informatie vragen bij IN-Gent - Klant en traject. Aan de hand van je taalniveau en je beschikbaarheid zal de IN-Gent medewerker zoeken naar de juiste curus. Alle cursussen zijn geschikt voor opleidingsverlof. Dat betekent dat je afwezig mag zijn van het werk om die opleiding te volgen of om te studeren, met behoud van loon.


Tip: Vraag aan de medewerker of jij goedkoper kunt inschrijven.


Infofiche: Nederlands voor anderstaligen


Huisapotheker

Wie lange tijd geneesmiddelen gebruikt, kan een huisapotheker kiezen. Je hebt er vooral baat bij als je meerdere geneesmiddelen neemt. Je huisapotheker begeleidt je gratis bij je medicatiegebruik. Je krijgt persoonlijk advies en je apotheker houdt een schema bij van je medicatiegebruik (voorgeschreven en niet-voorgeschreven). Dat medicatieschema biedt je een volledig en betrouwbaar overzicht en nuttige informatie over hoe en wanneer je het geneesmiddel moet innemen. Bovendien kan je huisapotheker dit schema (elektronisch) delen met andere zorgverleners. Hoe? Je ondertekent een overeenkomst met de apotheker van je keuze. Daarin geef je toestemming om jouw gegevens te delen met andere zorgverleners en om een overzicht van jouw behandeling te raadplegen.


Infofiche: Apotheker, Patiëntendossier


Huisonderwijs

Van je 6de tot je 18de heb je leerplicht, maar geen schoolplicht. Je kunt dus thuis les krijgen en aan de leerplicht voldoen. Aan huisonderwijs zijn wel strenge voorwaarden verbonden. Je ouders moeten kunnen bewijzen dat je les krijgt. Het is niet de bedoeling dat je alles in je eentje studeert. De onderwijsinspectie kan op elk moment komen controleren of je wel degelijk les krijgt. Ben je in 2002 of later geboren, dan ben je verplicht om op vaste tijdstippen deel te nemen aan de examens van de Examencommissie. Doe je dat niet of slaag je niet na 2 pogingen, dan moet je toch in een erkende school inschrijven.

Als ouder kun je op verschillende manieren huisonderwijs organiseren:

  • Individueel huisonderwijs: je geeft als ouder zelf les of je schakelt een privéleraar in
  • Collectief huisonderwijs: je organiseert lessen samen met een aantal andere ouders of je kind volgt les in een privéschool die niet erkend is door de overheid

Tip: Lees na wat je rechten en plichten zijn op de website onderwijs Vlaanderen voor ouders of voor leerlingen


Let op: Verwar huisonderwijs niet met tijdelijk of permanent onderwijs aan huis.


Infofiche: Huisonderwijs


Hulpcontinuïteit

Wanneer een cliënt wordt doorverwezen naar een andere dienst, organisatie en/of hulpverlener of wanneer meerdere hulpverleners tegelijk betrokken zijn, is hulpcontinuïteit erg belangrijk. Het zorgt voor een hulpverlening zonder gaten en breuken. Om dat te realiseren zijn er bij doorverwijzing duidelijke onderlinge afspraken nodig, zodat de doorverwijzing meteen correct gebeurt. Idealiter blijft de verwijzende hulpverlener betrokken zolang de volgende hulpverlener niet is opgestart. Binnen de sector integrale jeugdhulp heet deze doorverwijzende hulpverlener een contactpersoon-aanmelder


InfoficheOnthaaldiensten (jeugdhulp)


Hulpkas voor Werkloosheidsuitkering (HvW)

Ben je als werkloze geen lid van een vakbond? Dan kan je je mits betaling van jaarlijks lidgeld aanmelden bij de vakbond naar jouw keuze. Je kan ook kiezen om naar de Hulpkas voor Werkloosheidsuitkering (HvW) te gaan. Deze overheidsinstelling zal net zoals de vakbond je dossier opmaken, doorsturen naar de RVA en je werkloosheidsuitkering uitbetalen. De HvW is gratis, maar heeft een beperkter aanbod. Je kan er dus niet met altijd en niet met àl je vragen en problemen terecht. 


InfoficheUitbetalingsinstellingen