Woordenboek

Controlearts

Wanneer je als werknemer langdurig ziek bent, kan jouw werkgever nagaan of je echt ziek bent en gewettigd afwezig bent van het werk. Dat kan gebeuren door een controlearts die in opdracht van je werkgever langskomt bij jou thuis vanaf de eerste dat van je ziekteverlof. De duur van de verwachte afwezigheid speelt hierbij geen enkele rol.  De controles kunnen tijdens de hele periode van arbeidsongeschiktheid gebeuren.

Je mag als werknemer niet weigeren de controlearts te ontvangen of je te laten onderzoeken. Doe je dat toch, dan kun je je gewaarborgd loon verliezen! 


Infofiche:  Re-integratiebegeleiding na ziekte (als werknemer), Sociale voordelen bij arbeidsongeschiktheid


Crisis

Crisis verwijst naar een kritiek moment van instabiliteit in het leven van een individu, gezin en/of context. De gewone gang van zaken in het dagelijkse leven wordt doorbroken: ‘Ik zie het niet meer zitten’, ‘ik zie de samenhang niet meer’, ‘wat overkomt mij/ons’, … Een moment van crisis is ook een kantelmoment: de noodzaak aan verandering is plots erg duidelijk. Zo kan het niet langer. De situatie vraagt onmiddellijke reactie, ingreep, antwoord of hulp. 


Let op: Crisis is geen situatie waar dringende medische hulp vereist is. Voor levensbedreigende situatie -> Noodnummers


Binnen jeugdhulp kan de beleving van de crisis afkomstig zijn van de minderjarige zelf, de ouders of opvoedingsverantwoordelijke of de hulpverlener die zich ernstig zorgen maakt. Het crisisaanbod kan uit een of meerdere hulpprogramma('s) bestaan. 


InfoficheCrisisonthaalCrisisjeugdhulp, Crisisinterventie geestelijk gezondheidszorg


Crisisbegeleiding (integrale jeugdhulp)

Intensieve begeleiding van max. 28 dagen waarbij de veiligheid van de minderjarige geëvalueerd wordt. Samen met de minderjarige en de leefomgeving wordt er een werkplan gemaakt. De begeleiding kan doorgaan aan huis of op de dienst.

Crisisbegeleiding is één onderdeel van het volledige aanbod van crisisjeugdhulp. 


InfoficheCrisisjeugdhulp


Crisisinterventie (integrale jeugdhulp)

Onmiddellijke, korte, intensieve en stressverlagende hulp van max. 3 dagen waarbij De crisis wordt ingeschat en veiligheid wordt geïnstalleerd. Dat kan gebeuren aan huis of op de dienst. 

Crisisinterventie is één onderdeel van het volledige aanbod van crisisjeugdhulp. 


InfoficheCrisisjeugdhulp


Crisisopvang (integrale jeugdhulp)

Biedt veiligheid in de vorm van bed, bad en brood gedurende een periode van 7 dagen. Het kind of de jongere verblijft dan in een crisisopvanggezin of in een opvangvoorziening. Crisisopvang kan alleen in combinatie met crisisinterventie of -begeleiding. Na afloop van de 7 dagen moet er een andere oplossing voorhanden zijn.

Crisisopvang is één onderdeel van het volledige aanbod van crisisjeugdhulp. 


InfoficheCrisisjeugdhulp


Discriminatie

Definitie van Unia: Er is sprake van discriminatie wanneer een persoon in een vergelijkbare situatie minder gunstig wordt behandeld dan een andere persoon zonder dat daarvoor een relevante rechtvaardiging kan worden gegeven.

Het kan gaan om een bewuste of onbewuste poging om iemand te discrimineren of schaden (directe discriminatie) of om het onrechtstreekse gevolg van een beslissing of procedure (indirecte discriminatie). Een voorbeeld van indirecte discriminatie: een werkgever beslist een extra premie te geven aan voltijdse medewerkers. Aangezien de meerderheid van de halftijds tewerkgestelden van het vrouwelijke geslacht zijn, is er een vorm van indirecte discriminatie. De opdracht geven om te discrimineren is eveneens verboden. Bijvoorbeeld: een eigenaar die zijn makelaar vraagt  niet te verhuren aan gezinnen met kinderen.

Discriminerende praktijken blijven realiteit:


InfoficheMeldpunt discriminatie


Doortrekkersterrein

Een doortrekkersterrein is een terrein dat bestemd en ingericht is voor het tijdelijk plaatsen van woonwagens (meestal rijcaravans, maar dat kunnen ook kermiswagens,  kampeerauto's, stacaravans of verplaatsbare 'chalets' zijn).

Woonwagenbewoners kunnen in Gent terecht op het doortrekkersterrein dat beheerd wordt door IN-Gent.  Het nodige sanitair zoals toiletten en douches zijn voorzien, water en elektriciteit is beschikbaar. Het terrein is enkel toegankelijk na reservatie en dit maximaal 5 maal per jaar gedurende telkens maximaal 21 dagen. 


InfoficheWoonwagenbewoners en voyageurs


Dringende medische hulp (DMH)

Dringende medische hulp (DMH) is medische hulp aan personen die zonder verblijfsdocumenten in België verblijven. Het is geen rechtstreekse financiële hulp aan de betrokken persoon, maar de garantie dat ook illegaal verblijvende personen toegang krijgen tot medische zorg. OCMW Gent verleent dit recht door het verstrekken van een medische kaart.

Dringende medische hulp is meer dan de zorg waarvoor je naar de spoedafdeling van een ziekenhuis zou gaan. Ook  preventieve zorg (=bedoeld om erger te voorkomen) kan onder DMH vallen zoals een medisch onderzoek, een kinesitherapiebehandeling of een bezoek aan de huisarts. Op de website van het Agentschap voor Integratie en Inburgering vind je een overzicht van alle zorgen die onder DMH kunnen vallen. 


Tip: Gezinnen met minderjarige kinderen die illegaal in België verblijven, kunnen ook in aanmerking komen voor andere hulp: materiële hulp in de vorm van huisvesting in een opvangcentrum.


Infofiche: Gezondheidszorg, Medische zorg mensen met een migratieachtergrond


E-inclusie

Het begrip e-inclusie of digitale inclusie omvat de hulp voor mensen met digitale moeilijkheden. Ze kunnen om verschillende redenen (geen toegang, lage vaardigheden, lage motivatie, geen ondersteuning in de buurt, ...) drempels ervaren en digitaal uitgesloten zijn. 


Tip: Hier vind je een handig overzicht van eenvoudige handleidingen voor mensen met digitale moeilijkheden.


Infofiche: Digipunten, Sociale voordelen telecommunicatie 


Eenzaamheid

Eenzaamheid is een multidimensionaal begrip. Sociale eenzaamheid verwijst naar een gemis van betekenisvolle contacten met een bredere kring van mensen zoals vrienden, buren, collega’s, mensen met zelfde interesses. Terwijl emotionele eenzaamheid wijst op een subjectief gemis van een emotionele hechte band of een intieme relatie met een vriend of partner. Existentiële eenzaamheid kan ontstaan bij ouderen, mensen met een ziekte-ervaring zonder toekomstperspectief of als mensen het gevoel hebben er niet meer toe te doen omdat ze geen duidelijke maatschappelijke rol (meer) vervullen. Er zijn verschillende organisaties, verenigingen of methodieken die inzetten op sociale contacten en netwerkversterking. 


Infofiche: Lotgenotencontact en zelfhulpgroepenOntmoeting Ouderen, Ontmoeting mensen met een beperkingBuddywerking, Netwerkversterking kinderen en jongerenBreed onthaal, OntmoetingsplaatsenEerstelijnspsychologische initiatieven


Eerstelijnspsycholoog (ELP)

Een eerstelijnspsycholoog biedt snel hulp bij de meest voorkomende psychologische klachten. Je krijgt advies en kortdurende hulp als je kampt met milde of matige psychische problemen.

Met een voorschrift van je arts, heb je recht op 4 psychologische sessies aan verlaagd tarief. Deze eerste stap naar de psycholoog kost je maximaal 11 euro (of 4 euro voor mensen met een verhoogde tegemoetkoming).  Let op: Niet alle psychologen werken via dit systeem van terugbetaling. Raadpleeg de lijst van eerstelijnspsychologen in regio Gent.

Er bestaat ook een gratis aanbod eerstelijnspsychologische hulp.


Infofiche: Laagdrempelige psychologische zorgSociale voordelen bij psychische problematiek


Eerstelijnszorg of eerstelijnshulp

De eerstelijnszorg is de eerste, niet (tot weinig) gespecialiseerde stap in de hulpverlening. De eerste lijn is toegankelijk voor een breed publiek en komt meestal als eerste in aanraking met de problematiek. Daar vertel je dus eerst je verhaal/probleem/vraag en schatten ze in of doorverwijzing en/of een diepgaandere begeleiding nodig is.

Voorbeelden van eerstelijnszorg zijn bijvoorbeeld je huisarts of wijkgezondheidscentrum, het CAW/JAC-onthaal, het OCMW-Welzijnsbureau of lokaal dienstencentrum in je buurt en de dienst maatschappelijk werk (DMW) van je ziekenfonds. Heb je een heel specifieke vraag? Er bestaan ook onthaaldiensten op thema of doelgroep.



Ergotherapie

Ergotherapeuten maken mensen met gezondheidsproblemen maximaal zelfredzaam - thuis, op het werk en in hun vrije tijd - via allerhande materialen, activiteiten en hulpmiddelen. Hun cliënten zijn even gevarieerd als de klachten die ze behandelen. Ergotherapie is een begeleidings- en behandelingsvorm voor kinderen, volwassenen en senioren met een tijdelijke of blijvende handicap of met andere gezondheidsproblemen. Ergotherapeutisch advies helpt je bijvoorbeeld uitzoeken hoe je je woning kunt aanpassen volgens jouw noden en behoeftes. Je leert zittend koken, kledij aantrekken met één hand of rijden in een rolstoel. 


Infofiche: Ergotherapie aan huis


Ervaringsbewijs

Door de dagelijkse praktijk doe je ervaring op en word je goed in je job of leer je bepaalde vaardigheden aan. Soms wil je dat ook kunnen bewijzen, bijvoorbeeld wanneer je op zoek gaat naar een (nieuwe) job of als je wil doorgroeien binnen het bedrijf waar je werkt. Ook als je geen diploma of attest hebt, kun je met het ervaringsbewijs je vaardigheden aantonen. Het is een officieel en algemeen erkend document van de Vlaamse overheid. 

Hoe kan je een ervaringsbewijs behalen?

  • Schrijf je in: kies het beroep waarvoor je een ervaringsbewijs wil behalen en schrijf je in.
  • Ga op gesprek: heb je je ingeschreven, dan nodigt het testcentrum je uit voor een inschattingsgesprek. Tijdens dit gesprek overloopt de begeleider je competenties om na te gaan of het zin heeft dat je deelneemt aan de testing. Daarnaast geeft hij je praktische informatie.
  • Neem deel aan de testing: tijdens een praktische proef in het testcentrum toon je aan dat je de juiste competenties hebt om het beroep uit te oefenen. De proef is uitgewerkt door mensen uit de praktijk.  

Meer info bij VDAB: Behaal je ervaringsbewijs


Infofiche: Onderwijs, opleiding en vorming volwassenen


Ervaringsdeskundigheid

Ervaringsdeskundigheid is het vermogen om op grond van eigen herstelervaring voor anderen ruimte te maken voor herstel. Een ervaringsdeskundige heeft de individuele ervaring verwerkt en overstegen. Mensen met ervaringsdeskundigheid komen tot een gedeeld verhaal door het aanhoren en verzamelen van de vele verhalen van hun medepatiënten of lotgenoten.

Steeds meer professionele organisaties zetten ervaringsdeskundigen in op de werkvloer. Vooral in de sector geestelijke gezondheid, maar ook rond het thema armoede en in ziekenhuizen zijn vandaag al opgeleide ervaringsdeskundigen aan de slag. 


Tip: Lees de getuigenis van ervaringsdeskundige Mia op de website zelfhulp.be.


Infofiche: Zelfzorg, Gebruikersparticipatie


European Disability Card of EDC

De Europese handicapkaart vergemakkelijkt de toegang van personen met een handicap tot cultuur, sport en vrijetijdsbesteding. De kaart is strikt persoonlijk en bewijst dat je een handicap hebt. Ze biedt je handicap specifieke toegangstarieven of andere voordelen bij culturele activiteiten, vrijetijdsbesteding en sport. Je kunt de kaart aanvragen bij het VAPH via het digitale loket mijn vaph als je erkend bent als persoon met een handicap door het VAPH. Als je niet erkend bent door het VAPH, dan kun je nagaan of je via de Federale Overheidsdienst Sociale Zekerheid recht hebt op de European Disability Card (EDC).


Tip: Heel wat partners zoals Mini-Europa, de Grotten van Han of de Zoo van Antwerpen, maken al deel uit van het netwerk dat de kaart aanvaardt. In de toekomst wordt dit nog uitgebreid. Raadpleeg de lijst met partners van de EDC.


Infofiche: Ontmoeting en vrije tijd mensen met een beperking


Euthanasie of actieve levensbeëindiging

Sinds september 2002 is euthanasie in België onder strikte voorwaarden toegelaten. Met een wilsverklaring kan je vragen dat er euthanasie wordt toegepast als je op onomkeerbare wijze het bewustzijn verliest. Heb je geen uitdrukkelijke wilsverklaring? Dan is euthanasie alleen mogelijk op uitdrukkelijk verzoek van de patiënt die nog in staat is om zijn wil om te sterven uit te drukken. 


Tip: Meer informatie over de procedure, de voorwaarden en wat je moet meenemen voor de wilsverklaring vind je hier. 


InfoficheActieve levensbeëindigingLevenseinde zorg


Extramurale zorg

Extramurale zorg is een term die iets zegt over de locatie waarop je zorg ontvangt. De zorg gebeurt buiten 'de muren' van het ziekenhuis of zorginstelling. Omdat je niet in een ziekenhuis of instelling hoeft te verblijven, kun je langer in je eigen omgeving blijven. Dit zorgt daarnaast voor een verkorting van eventuele wachtlijsten. 


Infofiche: Thuiszorg


Feitelijk samenwonen

Er zijn verschillende scheidingsprocedures voor wettelijk samenwonenden en feitelijk samenwonenden die uit elkaar gaan. Feitelijk samenwonen doe je  als je samenwoont met je partner maar geen verklaring van wettelijke samenwoning afgelegd hebt bij de gemeente waar jullie wonen.

Het beëindigen van de feitelijke samenwoning kan door je domicilie te wijzigen.

Als feitelijk samenwonenden zijn jullie volledig vrij om buiten de rechtbank om afspraken te maken. Bijvoorbeeld over de kinderen, inboedel, de woning, ...  Al is het voor de kinderen en voor jezelf als ouder aangeraden een ouderschapsregeling op te stellen.  Formele afspraken over gezag, verblijf, kosten en afspraken rond goed ouderschap kunnen ervoor zorgen dat de afspraken achteraf beter worden nageleefd.


Infofiche: Bemiddeling, Scheiding of relatiebreuk, Ouderschap


Gecombineerde vergunning of single permit

Een gecombineerde vergunning is een elektronische verblijfskaart die zowel een toelating tot arbeid als een toelating tot verblijf bevat. Om een verblijf als arbeidsmigrant te bekomen moet je werkgever voor jou een gecombineerde vergunning of arbeidskaart aanvragen terwijl je nog in je land van herkomst of ander land verblijft:

  • Als je tewerkstelling meer dan 90 dagen duurt, vraagt je werkgever een gecombineerde vergunning aan.
  • Als je tewerkstelling minder dan 90 dagen bedraagt, moet je werkgever een arbeidskaart voor jou aanvragen.
  • Een gecombineerde vergunning van onbepaalde duur vraag je als werknemer zélf aan.

Hoe vraag je een gecombineerde vergunning aan?


Let op: het is niet mogelijk om vanuit onwettig verblijf een toelating tot werk, en dus tot verblijf, aan te vragen. 


Infofiche: Werk - Mensen met een migratieachtergrond